Spojówka to przezroczysta, cienka błona, która pokrywa powierzchnię gałki ocznej i wewnętrzną powierzchnię powiek. Jest podatna na zapalenia i zwykle każdy chociaż raz w życiu przechodził zapalenie spojówek. Jest wiele rodzajów tej choroby, ale pomimo niepokojących objawów nie powodują żadnych trwałych zmian w oku. Istnieje jednak bardzo groźna odmiana tej choroby ? atopowe zapalenie spojówek (2).

Przyczyny i objawy atopowego zapalenia spojówek (1,3)

Atopowe zapalenie spojówek i rogówki to rzadka, ale bardzo poważna przewlekła choroba alergiczna. Zmiany chorobowe obejmują spojówki, rogówkę i powieki. Występuje głównie u osób, które cierpią lub cierpiały na atopowe zapalenie skóry (aż 25-42% atopików cierpi na tę chorobę). Zwykle dotyka mężczyzn około 30 roku życia, ale mogą na nie cierpieć nawet dzieci. Największe nasilenie objawów pojawia się zimą.

Objawy choroby to zespół suchego oka, silny świąd powiek i spojówek, przekrwienie spojówek, pojawienie się gęstej, kleistej wydzielin, która skleja powieki oraz przerzedzenie rzęs i skroniowych brzegów brwi. Może się zdarzyć również łzawienie, światłowstręt, uczucie, że w oku znajduje się ciało obce, poszerzenie naczyń nadtwardówki i zmiany na powiekach. Powieki są zaczerwienione, obrzęknięte, a skóra cienka i popękana. Na brzegach powiek bardzo często pojawiają się objawy gronkowcowego zapalenia powiek. W najcięższych przypadkach pojawiają się blizny na spojówce i zmiany na rogówce powodujące gorsze widzenie.

Atopowe zapalenie oczu wiąże się z wieloma groźnymi skutkami ubocznymi. Jest uważane za najcięższą postać alergicznego zapalenia spojówek. Powikłania tej choroby to wczesna zaćma, nadkażenie oczu gronkowcem, wirusami, bakteriami i grzybami, odwarstwienie siatkówki, owrzodzenia rogówki, wrastanie naczyń do rogówki, zmiana krzywizny rogówki, a nawet całkowita utrata widzenia.

Diagnoza i leczenie (1,3)

Atopowe zapalenie powiek jest odporne na leczenie. Dlatego u każdej osoby, która przechodziła lub nadal choruje na atopowe zapalenie skóry, podejrzewa się tę chorobę i kieruje na konsultację okulistyczną. W przypadku wystąpienia objawów należy jak najszybciej zgłosić się na ostry dyżur okulistyczny. Bagatelizowanie choroby może doprowadzić nawet do uszkodzenia rogówki. Pogorszenie wzroku po zapaleniu spojówek u osób z atopowym zapaleniem skóry są częste. Jeśli nie występują objawy, które jasno wskazują na atopowe zapalenie spojówek, lekarz może zlecić dodatkowe badania, takie jak cytologiczne badanie zeskrobin lub biopsję spojówki oraz oznaczanie stężenia IgEhistaminytryptazy i eozynofilowego białka kationowego we łzach. Zaleca się również alergiczne testy prowokacyjne, testy skórne i badanie stężenia całkowitego IgE w surowicy.

Leczenie prowadzi lekarz okulista razem z alergologiem lub dermatologiem. Leki podaje się bezpośrednio do worka spojówkowego oraz doustnie. Leczenie ma na celu zmniejszenie stanu zapalnego i zapobiegnięcie powikłaniom. Poleca się również unikać drażniących alergenów i suchego powietrza oraz stosować krople sztucznych łez. Podczas leczenia nie wolno zbyt często dotykać oczu, trzeć ich ani drapać. W niektórych przypadkach do leczenia włącza się również odczulanie na alergen, który powoduje zmiany na skórze. Należy pamiętać, że jest to groźna choroba oczu i w niektórych przypadkach może być konieczne leczenie operacyjne.

Co robić, aby choroba nie wróciła? (1)

Po zaleczeniu objawów należy pamiętać, że atopowe zapalenie spojówek to choroba na całe życie. W każdej chwili możliwy jest nawrót objawów, dlatego warto być pod stałą kontrolą okulisty. Radzi się również, aby unikać nadmiernego przesuszania oczu i przebywana blisko nawiewu powietrza (na przykład wentylatora lub klimatyzacji). Osobom cierpiącym na tę chorobę nie poleca się mieszkać w wietrznym, suchym i gorącym klimacie.

  1. Bogacka E. Atopowe zapalenie spojówek rogówki. http://okulistyka.mp.pl/chorobyoczu/chorobyspojowki/73982,atopowe-zapalenie-spojowek-i-rogowki Data dostępu: 19.05.2017
  2. Prost M. Zapalenie spojówek u dorosłych. http://okulistyka.mp.pl/chorobyoczu/chorobyspojowki/83224,zapalenie-spojowek-u-doroslych Data dostępu: 19.05.2017
  3. Zaręba A. Atopowe zapalenie spojówek i rogówki.https://przegladokulistyczny.pl/farmakoterapii Data dostępu: 19.05.2017